Systeemtherapie

Relatietherapie en Gezinstherapie zijn twee specifieke vormen van psychotherapie. Kenmerkend voor deze vormen van therapie is dat partners of gezinsleden meestal samen in therapie zijn. De problemen van een of meerdere betrokkenen staan centraal. Relaties, gezin en verdere omgeving vormen een systeem en mensen kunnen sneller uit de problemen komen met een therapie die daar aandacht voor heeft. Klachten van de één worden beïnvloed door de anderen in het systeem en vice versa. Relatie- en Gezinstherapie maakt van dit inzicht gebruik.

Vrijwel iedereen heeft een gezin, familie, vrienden of collega’s. Dit netwerk van relaties wordt ons sociale systeem genoemd. Bij het ontstaan én het oplossen van veel psychische of psychiatrische klachten blijkt dit systeem een belangrijke invloed uit te oefenen. Daarom behandelt een relatie- en gezinstherapeut niet alleen de klachten van de persoon zelf maar is er ook aandacht voor het systeem waarvan de persoon deel uitmaakt. Vandaar de naam relatie- en gezinstherapie.

Kenmerkend voor deze vormen van therapie is dat partners en/of gezinsleden meestal samen in therapie zijn. Bewezen is dat er sneller herstel optreedt, op de korte en de lange termijn, wanneer er ook aandacht wordt geschonken aan het sociale systeem. Bovendien blijkt deze therapievorm goed toepasbaar bij iedere culturele achtergrond.

Werkwijze

Betrokkenen worden uitgenodigd voor een intakegesprek. Dit intakegesprek heeft als doel een goed beeld van u en uw situatie te krijgen. Daarin komt aan de orde:

• wat de klachten en problemen zijn;
• hoe ze volgens betrokkenen zijn ontstaan;
• wat ze voor hen betekenen;
• wat het doel van de behandeling zal zijn;
• wat er nodig is om gewenste veranderingen tot stand te brengen en wie daar welk aandeel in heeft;
• hoeveel gesprekken er naar verwachting nodig zijn en met welke frequentie deze zullen plaatsvinden;
• hoe het effect geëvalueerd wordt.

Soms zijn er meerdere intakegesprekken nodig. Aan de hand van de intake zal een behandelplan worden opgesteld en met u worden besproken, waarna de behandeling kan starten. In de behandelgesprekken kan de nadruk liggen op het veranderen van de omgang met elkaar of op het veranderen van de manier waarop tegen het probleem wordt aangekeken. Er wordt kennis over een kwetsbaarheid overgedragen en er kunnen vaardigheden aangeleerd worden om met een bepaalde kwetsbaarheid van een gezinslid om te gaan. In de therapie kunnen de deelnemers zich bewust worden van onderlinge reacties op elkaar en begrijpen welke invloed zij op anderen hebben.

Vaak wordt er huiswerk afgesproken, bijvoorbeeld om uit te proberen hoe het bevalt om zaken anders te doen dan voorheen. In de zitting daarna wordt dan teruggekomen op de ervaringen met het huiswerk. Zo wordt steeds verder gewerkt in de richting van de vooraf geformuleerde doelstellingen.

Meerwaarde relatie- en gezinstherapie

Bij relatie- en gezinstherapie worden de krachten gebundeld. Niet alleen u zelf spant zich in voor een gewenste verandering, uw omgeving doet hier aan mee. Hierdoor stijgt het tempo van herstel. In tegenstelling tot wat veel mensen vrezen, is de bereidheid van familieleden om bij de behandeling te worden betrokken, vaak groot. Door vroegtijdige systeembehandeling bij mensen met ernstige problemen of ziekte, kan de impact voor familieleden beperkt worden en kan vaak voorkomen worden dat zij psychiatrische klachten ontwikkelen. Omdat ouders belangrijk zijn in het gezin kan partnerrelatietherapie ingezet worden om te voorkomen dat gezinnen of delen van gezinnen (verder) uit balans raken.

Bron: Nederlandse Vereniging voor Relatie- en Gezinstherapie